Carl Friedrich Gauss Kimdir,Matematiğe Katkıları Nelerdir

1777-1855 yılları arasında yaşayan Alman matematikçisi. Arşimet ve Newton ile mukayese edilebilecek ölçüde bilime katkıda bulunmuştur. Gauss bilimin pek çok alanında sıra dışı hüner gösterdi. Modern matematiğin kurucusu olarak gösterilir. Eserlerinin değeri, ölümünden sonra açıklanmasına rağmen ancak 20. yüzyılda anlaşılabildi. Hayattayken 155 eser verdi.

Gauss, gerçek bir dahiydi ve sayılar arasında beklenmedik bağlantılar kurma konusunda ustaydı. Rivayetlere göre aklından çok hızlı hesap yapardı. Asal sayılarla üçgen, kare, beşgen gibi geometrik şekiller arasındaki bağlantıları buldu. Keşfettiği bağlantıları kullanarak Antik Yunan geometricilerinin bile gerçekleştirmeyi başaramadığı 17 kenarlı çok geni yarattı. Gauss bütün temel matematik buluşlarını 14-17 yaşları arasında şekillendirdi. Yapıtlarıyla matematik dünyasına yeni bir soluk getiren Gauss, bir çok matematikçiye de ilham kaynağı oldu. Matematik bilimlerin kraliçesidir sözünü söylediği için matematiğin prensi olarak taçlandırıldı. 1792’de geometrinin temelleriyle ve Euclid dışı geometrilerle ilgilenmiştir. Daha sonra sayılar teorisiyle uğramışmış, asal sayıları verecek bir yöntem bulmaya çalışmıştır. 1794’te Newton’un Principia adlı eserini okuyan Gauss, aynı yıl en küçük kareler yöntemini keşfetti.

Eliptik fonsiyonları ve lineer diferansiyel denklemleri ilk defa kendisi kullanmasına rağmen yayınlamadığı için çok sonra başkaları tarafından tekrar keşfedilerek açıklandı. Daha sonra ilgisini astronomi çekti. Bu sıralarda yeni keşfedilen gök cismi Ceres’in yörüngesinin, üç gözlem sonucu belirlenebileceğini ortaya koydu. Hayatının daha sonra bölümünü astronomi ile uğraşmakla geçirdi. 1807’de Göttingen Üniversitesi Rasathanesine direk ve matematik profesörü olarak tayin edildi. 1816’da teorik astronomi çalışmalarına son vererek, küresel ve gözlemsel astronomi ile meşgul oldu.

1812’de hipergeotmerik serileri inceleyen ilk önemli eserini yayınladı. Kendisi topoloji üzerine ilk araştırmayı yaptı ve kristalognafi, optik, biyostatistik ve mekanik dallarına katkılarda bulundu. Birleşik kaplar ve sıvıların denge durumlarını inceledi. 1818’de yer ölçmesiyle uğraşmış böylece yüzeyler teorisinde önemli çalışmalar yapmaya yönelmiştir. Ortaya koyduğu en küçük kareler metodunu yeryüzünün şeklini bulmakta başarılı bir şekilde kullandı.

1831’den sonra Wilhelm Weber ile elektrik ve manyetizma üzerine çalıştı ve beraberce 1833’te elektromanyetik telgrafı gerçekleştirdiler. Ölümünden sonra şahsi ve ilmi yazıları bulundu. Kütüphanesinde 11.424 parça eser vardı.

Yazımızı arkadaşlarınızla paylaşabilirsiniz.

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak.